by Wim Dorsman
Fall 2002

Leefgemeenschappen video

"Als de mensheid wil overleven, moet ze wegen zoeken om meer liefde te geven en te ontvangen. Het opnieuw ontdekken van gemeenschapszin, veiligheid en vreugde zijn hiervoor belangrijke voorwaarden. De video 'Visions of Utopia' van Geoph Kozeny, geeft een aantal voorbeelden die we goed kunnen gebruiken".
Aldus Patch Adams, over de nieuwe video van de Fellowship for Intentional Communities, de Amerikaanse leefgemeenschappenbeweging.

Aan bod komt een introductie op 2500 jaar gemeenschapsleven en een overzicht van wat hedendaags gemeenschapsleven inhoudt aan de hand van zeven portretten van gemeenschappen. De gemeenschappen zijn van alle richtingen: De antroposofische Camphill beweging die zich inzet voor gemeenschappen met geestelijke en lichamelijk gehandicapte kinderen, een meditatie en yoga gemeenschap, een ‘Centraal-Wonen’ complex of een ‘Catholic Worker’ huis dat zich inzet voor de armen in de grote stad. Deze laatste gemeenschap zal op deel 2 van de video te zien zijn die over een paar jaar uitkomt.

Door de afwisseling van interviews en opnames uit het dagelijks leven van de gemeenschappen is een levendig geheel ontstaan. Je ziet mensen bezig met tuinieren, koken, werken, lachen, spelen en zorgen voor de kinderen. Ook de problemen die er kunnen zijn komen aan de orde zoals: “We overleggen niet altijd goed met elkaar” of “We maken niet genoeg ruimte voor families met kinderen”.

De visie die aan de video ten grondslag ligt, wordt verwoord in de subtitel: experimenten van een duurzame samenleving. Gemeenschappen zijn proeftuinen van een samenleving zoals de leden van de getoonde gemeenschappen die graag zouden zien. Mocht de indruk nog bestaan dat gemeenschappen zich meestal aan de rand of buiten de samenleving bevinden, in deze video komt duidelijk naar voren dat de wensen die gemeenschapsleden hebben niet veel verschillen van die van de gemiddelde burger: Een stabiele leefomgeving, goed onderwijs voor de kinderen, zinvol en bevredigend werk, een veilige buurt, een schoon milieu en voor velen een geestelijke voedingsbodem die de basis vormt van hun handelen.

In het licht van de huidige maatschappelijke discussie over normen en waarden is het een goede oefening om deze video eens op dat punt te bekijken. Wat maakt een gemeenschap succesvol volgens de gemeenschappen die hier aan het woord komen? “Een heldere visie, een open houding naar anderen, goede communicatie, de wil om samen te werken en verder gewoon gezond verstand en hard werken.” Geoph heeft in de afgelopen 15 jaar meer dan 350 gemeenschappen bezocht. Hij heeft zowat elke vorm van gemeenschapsleven gezien van anarchistisch tot coöperatief of hiërarchisch, en zelfs goedaardige dictators. Elk van deze vormen kan goed of slecht uitpakken. Zijn ervaring is dat een groep levend en sprankelend is als de leden voor 100% geloven in hun systeem en er enthousiast aan deelnemen.

Voor wie een introductie wil op de mogelijkheden en onmogelijkheden van gemeenschapsleven in een brede context is deze video een goede keuze.
----------------------------------------------------------
Samenleven Magazine, Stichting Elim, Bergweg 7,
3941 RA Doorn, The Netherlands